Uncategorized

De enorme rentegevoeligheid van België

GeertJanssens

GASTBLOGGER : Geert Janssens

Geert Janssens (1968) is hoofdeconoom bij VKW Metena en is licentiaat-doctorandus in de Economische Wetenschappen alsook Master in Corporate Finance. Hij publiceerde vooral rond macro-economische onderwerpen en de werking van de arbeidsmarkt.

Geert is gastspreker tijdens Life Insurance Summit | 04.09.2014 – 05.09.2014


De Belgische staatsschuld nam de kaap van de 100%. Terwijl er volop regeringen worden gevormd, blijkt ook nog eens dat Europa niet akkoord gaat met de wijze waarop ons land haar schuld berekent. Men wil namelijk dat we de schulden van de sociale huisvestingsmaatschappijen erbij tellen en dan loopt onze schuldgraad op tot meer dan 100% na het nationaal product.

Europa verwacht overigens dat we tegen 2016 een begroting in evenwicht voorleggen. Eind 2013 sloten we nog af met een tekort van 2,6%. Een evenwicht komt neer op een saneringsoperatie van 12 miljard euro. Of dat genoeg zal zijn zal afhangen van verschillende factoren, waaronder uiteraard de slagkracht van de volgende regeringen alsook het economisch klimaat waarin die sanering moet gebeuren. Dat laatste heeft onder meer te maken met de economische groei alsook de evolutie van de rente die de overheid moet betalen op haar schuld. Uiteraard hangen deze factoren onderling van elkaar af maar in onderstaande figuur simuleren we wat een verandering van de parameters zou kunnen betekenen voor de sanering van onze openbare financiën.

Als we doen wat Europa ons vraagt, dan zouden we tegen een vrij stak tempo onze staatsschuld afbouwen tot 60% van het bbp (time shedule 60%). Om die doelstelling over 20 jaren te bereiken zouden we niet alleen ons begrotingstekort snel moeten wegwerken maar ook een licht overschot moeten laten optekenen. Het zou bovenop de eerder genoemde 12 miljard nog eens een besparing van 3 à 5 miljard euro vergen.

Gezien de politieke toestand van het land alsook het moeilijk economisch klimaat is het wellicht meer realistisch om te veronderstellen dat we het pad van de versnelde schuldafbouw met vertraging zullen vinden. Er zijn bovendien ook nog de vergrijzingskosten die maken dat het moeilijker zal zijn om het begrotingstekort terug te dringen. Daarbovenop komt nog het feit dat onze belastingdruk reeds hoger ligt dan 50% van het bbp. Nog meer belastingen innen is niet onmogelijk maar we zien wat er in Frankrijk gebeurt als een overheid overdrijft. Op een bepaald ogenblik dalen de inkomsten of stijgen ze alleszins minder dan verwacht omdat men het economisch klimaat kapot maakt. Het scenario ‘no hurry’ toont echter aan dat het niet onmogelijk is om de schuldgraad over een periode van 20 jaar terug te dringen.

Het scenario ‘policy failure’ houdt in dat onze regeringen falen om de begroting in evenwicht te krijgen en nog meer aanmodderen dan onder het vorige scenario. De schuldgraad zou nog meer dan 10 jaar boven de 100% blijven liggen.

Uiteraard kunnen nog tal van andere factoren roet in het eten gooien. Los van de politieke bekommernissen is er bijvoorbeeld de rente die de overheid moet betalen op haar schuld. Die ligt momenteel lager dan ooit. Echter, een nieuwe eurocrisis of een te lang aanslepende vorming van een federale regering kunnen maken dat onze overheid een hogere risicopremie op haar nieuwe leningen moet betalen. In dat geval stijgen de rentelasten systematisch en kunnen zo over enkele jaren beduidend oplopen (interest rate schock). De staatsschuld zou eveneens stijgen tot 115% van het bbp. Een evolutie die de financiële markten als zorgwekkend zullen beschouwen en die mogelijk tot nog bijkomende renteschokken aanleiding zou kunnen geven.

Al even problematisch is een scenario van lage economische groei (low growth). In dat geval wordt het moeilijk om alle facturen te blijven betalen en geraken we voor langere tijd in het economisch slop zoals ook Japan ons voordeed.

Nog slechter is de combinatie van politiek falen en een intrestshock. Onze schuldgraad zou dramatisch toenemen, tot om en bij de 130%. De blauwe lijn (growth bonus) simuleert hoe een hogere economisch groei (2 à 2.5%) dit rampscenario nog enigszins weet om te buigen tot een licht succes. Het zal echter tot 2030 duren vooraleer onze schuldgraad opnieuw in de buurt van de 100% komt.

RENTESCENARIOS VOOR BELGIE

rentegevoeligheid GJ

Categorieën:Uncategorized

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.